Średniowieczne pieśni, ballady i spory w nowej „Literaturze na Świecie”
Co w nowej „Literaturze na świecie”?
Inga Grześczak, która przetłumaczyła z łaciny dwunastowieczny List Księdza Jana – fikcyjny, choć przez wieki uchodzący za autentyk i rozpalający wyobraźnię – wyprawia się do leżącego gdzieś w Indiach państwa idealnego, obfitującego w cudowne źródła, kosztowności i wynalazki, zamieszkanego przez fantastyczne zwierzęta i najdziwniejsze ludy. Krzysztof Bartnicki zabiera czytelników do próżniaczej Darmonii, opisanej w średniowiecznej angielszczyźnie w The Land of Cokaygne, a przez tłumacza z wigorem odmalowanej leciwą polszczyzną. Wnikliwie łacińskie źródła wyobrażeń tej mnisiej krainy szczęśliwości opisuje w numerze Peter Dronke. Księżą nieobyczajność piętnuje dla odmiany angielski mnich Odo z Cheriton, którego bajki przetłumaczyła z trzynastowiecznej łaciny Joanna Stadler.
Monika Opalińska przenosi czytelników na pola bitewne Brunnanburh, Maldon i na dwór Finna ze staroangielskich wierszy opisujących zmagania Duńczyków, Fryzów, Anglosasów i wikingów. Swoje przekłady zaopatrzyła w fachowy przewodnik po tych zamierzchłych dziejach.
Kolejna ekspedycja wiąże się z Powieścią o Róży, która w XIV wieku wywołała we Francji gorący spór o niemoralność literatury i obraz kobiety u Jeana de Meun. Anna Loba przełożyła do numeru polemiczną korespondencję Krystyny de Pizan z Gontierem Colem i naszkicowała jej tło.
Agata Sobczyk przetłumaczyła obszerny fragment Zwierciadła dusz prostych Marguerite Porete, jednego z najsłynniejszych średniowiecznych traktatów mistycznych, potępionego przez sąd inkwizycyjny i wraz z mistyczką spalonego w Paryżu w 1310 roku. Amy Hollywood w eseju (przełożonym przez Weronikę Szwebs) rozwikłuje na przykładzie dialogu Porete zagadki średniowiecznej alegorii.
A to nie koniec wypraw, bo w numerze znalazły się jeszcze: przekład Joanny Goreckiej-Kality starofrancuskich wierszowanych Monstrów ludzkich; angielskie ballady o dwóch krukach, o lordzie Randalu i o Robin Hoodzie w tłumaczeniu Klaudii Łączyńskiej; hiszpańskie wiersze przełożone przez Martę Szafrańską-Brandt, w których Kasandra wieszczy upadek Troi, Juan de Mena doradza ostrożność przy nabywaniu muła, a Elena z Marią przekomarzają się, czy więcej pożytku płynie ze związku z księdzem czy z rycerzem. Numer otwierają – napisane i przetłumaczone na wesołą nutę – łacińskie pieśni z rękopisu Carmina Burana w przekładzie Ingi Grześczak. Tu ucieszny spór toczą wino z wodą, królują zaś pijaństwo i obżarstwo.
Tradycyjnie numer wieńczą teksty krytyczne. Piotr Paziński i Wojciech Stanisławski piszą w dwugłosie o Solenoidzie Mircei Cărtărescu, Eliza Kącka – o opowiadaniach Rudyarda Kiplinga, a Maciej Libich – o Przepisie doskonałym Torgny’ego Lindgrena.
Numer można nabyć w sklepie Instytutu Książki oraz w dobrych księgarniach.