Grzechy starości

12.05.2005 Maciej Wojtyszko
 Format: 150 × 230, 420 strony, oprawa twarda
Seria: Polska Dramaturgia Współczesna
ISBN 83-89133-18-0 Wybór sześciu sztuk znanego reżysera i dramatopisarza, Macieja Wojtyszki. Oparte na biografiach wielkich artystów są próbą określenia relacji sztuki i polityki, prawdy artystycznej i prawdy życiowej.
„Epilog. Widowisko z okresu Wielkiej Emigracji” oraz „Chryje z Polską” są ważnym głosem w dyskusji o polskości i postawach Polaków w przełomowych momentach historycznych. Bohaterami „Epilogu” są polscy Romantycy na paryskim bruku, skupieni wokół Adama Mickiewicza. Co jest wyższą powinnością – misja polityczna czy artystyczna, jak pogodzić skrzeczącą rzeczywistość z przywództwem dusz, jak uchronić szlachetność uczuć wobec przyziemnych namiętności? Na te pytania próbują znaleźć odpowiedzi Mickiewicz, Goszczyński, Zan, Słowacki, Celina Mickiewiczowa, Ksawera, a wreszcie – Towiański. „Chryje z Polską” to rzecz o Stanisławie Wyspiańskim i jego wyborach politycznych. Osią dramatu jest autentyczne spotkanie Wyspiańskiego i Piłsudskiego, do którego doszło w Krakowie w przeddzień rewolucji 1905 roku. I tutaj mała codzienność zderza się z wielką Sprawą, i tutaj racje sztuki muszą się zmierzyć z racjami polityki. Głęboko w politykę uwikłani są także bohaterowie dwóch innych sztuk Macieja Wojtyszki – Denis Diderot („Semiramida”), intelektualny faworyt Katarzyna Wielkiej, oraz Michaił Bułhakow, pod koniec życia skazany na milczenie, bo naraził się Stalinowi i popadł w niełaskę. Obie sztuki są jednocześnie swoistą literacką dysputą z wielkimi dziełami Diderota i Bułhakowa – „Kubusiem Fatalistą” i „Mistrzem i Małgorzatą”. Dwa pozostałe dramaty historyczne są rozważaniem o relacjach sztuki i życia, są próbą odnalezienia punktów ich przenikania się i określenia etycznych granic prawdy artystycznej. Bohaterami „Krainy kłamczuchów” są – Petrarka, matka jego dzieci oraz – ta trzecia, zmitologizowana Laura, która wciąż między nimi jest, chociaż już dawno jej nie ma. Zaś tytułowe „Grzechy starości” to opowieść o możliwym, choć historycznie nie potwierdzonym spotkaniu Rossiniego i Wagnera – dwóch artystów o skrajnie odmiennych charakterach i przeciwstawnych poglądach na sztukę. Całości tomu dopełnia współczesna komedia ze sfer artystyczno-chłopskich, „Żelazna konstrukcja”, obnażająca absurdy nadwiślańskiej rzeczywistości. Błyskotliwy, skrzący się humorem dialog i świetnie zarysowane role sprawiają, że dramaty Macieja Wojtyszki są nie tylko doskonałym tworzywem teatralnym, lecz także frapującą lekturą.