Programy

Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa na lata 2014 – 2020 został opracowany przez powołany przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Zespół ds. promocji i upowszechniania czytelnictwa, zgodnie z zapisami Paktu dla Kultury oraz „Strategii Rozwoju Kapitału Społecznego 2020”. W jego przygotowanie, a także koordynację zaangażowane są dwie narodowe instytucje kultury - Instytut Książki (koordynator programu) oraz Biblioteka Narodowa.

Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa obejmuje swoim zasięgiem najważniejsze obszary powiązane z czytelnictwem i obecnością książki na rynku. Istotnym elementem programu są działania zmieniające i wzmacniające rolę biblioteki jako podstawowej przestrzeni kontaktu z książką. Ważnym elementem programu, wychodzącym naprzeciw zmianom cywilizacyjnym, są działania służące udostępnianiu legalnej książki w Internecie.

Instytucje odpowiedzialne za realizację programu :
Instytut Książki (koordynator) i Biblioteka Narodowa

Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa - najważniejsze obszary:

  • promocja i upowszechnianie czytelnictwa i książki wśród nieczytających
  • wspieranie wydawania wartościowej literatury i czasopism kulturalnych
  • działania służące udostępnianiu legalnej książki w Internecie
  • działania zmieniające i wzmacniające rolę biblioteki jako podstawowej przestrzeni kontaktu z książką poprzez modernizację budynków bibliotek, unowocześnianie ich serwisu, zakup nowości  oraz szkolenia dla bibliotekarzy

Elementy Narodowego Programu Rozwoju Czytelnictwa

I. Rządowy Program Wieloletni „Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa 2016-2020”:

Zakup nowości do bibliotek

Cele:  zwiększenie oferty bibliotek publicznych w zakresie nowości wydawniczych, w tym multimediów, ze szczególnym uwzględnieniem współpracy biblioteki publicznej ze szkolną w zakresie kształtowania księgozbioru dla dzieci i młodzieży w bibliotece publicznej.

Efekt: stworzenie takich zasobów bibliotecznych, które będą dobrane pod kątem rzeczywistych potrzeb środowiska, w którym biblioteka funkcjonuje.

Infrastruktura bibliotek (od 2016 roku)

Cel: dalsze podnoszenie jakości i standardów funkcjonowania gminnych bibliotek publicznych na terenach wiejskich i w małych miastach poprzez wspieranie inwestycji w budowę i modernizację budynków gminnych bibliotek publicznych.

Efekt: przekształcenie bibliotek w nowoczesne centra dostępu do książek, wiedzy i kultury, będące miejscami ważnymi dla lokalnej społeczności.

II.  Program Ministra „Promocja literatury i  czytelnictwa”:

Priorytet 1. Literatura

Cel: podnoszenie poziomu świadomości literackiej i uzupełnienie rynku wydawniczego poprzez dofinansowywanie wartościowych, niekomercyjnych publikacji literatury polskiej i światowej.

Priorytet 2. Promocja czytelnictwa

Cel: wspieranie wartościowych form promowania czytelnictwa, zarówno poprzez dofinansowywanie innowacyjnych szeroko zakrojonych programów promujących powszechne praktyki czytelnicze, jak i poprzez wsparcie dla przedsięwzięć promujących  najbardziej znaczące zjawiska literatury współczesnej.

Priorytet 3. Czasopisma

Cel: wspieranie najbardziej znaczących ogólnopolskich czasopism kulturalnych, zarówno tych o wieloletnim dorobku i ugruntowanej pozycji, jak i tych, które uzyskały status opiniotwórczych w ostatnich latach.

Priorytet 4. Partnerstwo publiczno-społeczne

Cel: aktywizacja społeczności wokół biblioteki publicznej jako ważnej instytucji kultury w gminie oraz wzmocnienie znaczenia biblioteki publicznej jako miejsca integracji życia społeczności lokalnej.

III. Programy własne:

Program szkoleń dla bibliotekarzy

Cel: uzyskanie przez bibliotekarzy nowych kompetencji osobistych i zawodowych służących aktywizacji społeczności lokalnej oraz rozwijaniu kompetencji kulturowych przez książkę, a także wzmocnienie kompetencji zawodowych w zakresie tożsamości cyfrowej oraz podniesienie prestiżu bibliotek publicznych i zmiana postrzegania ich funkcji przez społeczeństwo.

Edukacja kulturalna bibliotekarzy

Cel: uzyskanie przez bibliotekarzy kompetencji, które umożliwią im skuteczniejsze animowanie kultury i życia społecznego swoich miejscowości.

Biblioteka Nowa

Cykl seminariów poświęcony nowej roli bibliotek we współczesnym społeczeństwie.

Cel: wypracowanie założeń i kierunku rozwoju polskich bibliotek publicznych, będącego odpowiedzią na potrzeby społeczne w czasach postępującej cyfryzacji.

Program „Księgarnie są bardzo ważne”

Cel: ustalenie największych problemów polskiego rynku księgarskiego oraz stworzenie listy środków zaradczych.

Udostępnianie piśmiennictwa

Cele: zakupienie i nieodpłatne udostępnienie ważnych dzieł polskiego i światowego piśmiennictwa w możliwie najszerszym zakresie w celu upowszechniania czytelnictwa w Polsce.

Dyskusyjne Kluby Książki

Cel: promocja czytelnictwa, ożywienie i integracja środowisk skupionych wokół bibliotek publicznych,

zachęcenie nowych użytkowników do korzystania z bibliotek publicznych oraz zachęcenie bibliotekarzy do kreowania mody na czytanie.

MAK+

Cel: rozwijanie nowoczesnego systemu katalogowego, który ułatwi pracę bibliotekarzom, a czytelnikom dostęp do zasobów bibliotecznych w Internecie.

Program „Kraszewski. Komputery dla bibliotek”

Cel: podniesienie standardu bibliotek publicznych poprzez wyposażenie bibliotek w nowoczesny sprzęt komputerowy umożliwiający użytkownikom biblioteki korzystanie z Internetu, a bibliotekarzom katalogowanie zbiorów bibliotecznych i udostępnianie ich online.

Konkurs „Pierwsza książka mojego dziecka”

Cel: opracowanie kształtu merytorycznego i artystycznego książki dla dzieci i rodziców.

„Nowe polskie książki” – wsparcie twórców

Cel: wsparcie polskiej twórczości literackiej poprzez dofinansowanie debiutów, stypendia twórcze, pobyty rezydencjalne dla pisarzy.”)

Retrokonwersja zbiorów/ Korpus Publikacji Polskich

Cel: przygotowanie i wprowadzenie do bazy katalogowej rekordów bibliograficznych książek, czasopism, map, nagrań, druków ulotnych i nut, z których mogą skorzystać biblioteki publiczne w kraju.

Promocja bibliotek i efektów NPRCz     

Cel: wzmocnienie prestiżu bibliotek poprzez prezentację dotychczasowych osiągnięć, organizacja kampanii promujących czytelnictwo i książkę

Badania czytelnictwa i ewaluacja programu       

Cele: pomiar skuteczności realizowanych zadań w ramach NPRCz, a także dostarczenie danych i informacji niezbędnych dla właściwego zarządzania NPRCz.