Brud

Olga Woźniak
Brud
  • Patryk Mogilnicki (ilustracje)
    Wydawnictwo Hokus-Pokus
    Warszawa 2012
    ISBN: 978-83-60402-47-4
    36 stron
    157x213
    oprawa twarda

Jury doceniło Brud za przekonującą koncepcję strony wizualnej książki. Warstwa kolorystyczna oparta na dwóch podstawowych, choć złamanych, „przybrudzonych” barwach – czerwonej i niebieskiej. Te zaś kojarzą się z kodem oznaczającym zimną i ciepłą wodę – najlepszego sprzymierzeńca w walce z brudem, ale także z przyjętą powszechnie symboliką czerwieni sygnalizującej sytuację alarmową i neutralizującym zagrożenie błękitem. Efekt wszędobylskiej obecności brudu i kurzu autor uzyskał także przez zastosowanie przecierki, graficznych filtrów „szumu”.
Styl ilustracji jest kombinacją uproszczonego, acz o rodowodzie satyrycznym, rysunku w wyobrażeniach postaci i przedmiotów z codziennego otoczenia z quasi-podręcznikowym przedstawianiem drobnoustrojów, cząsteczek wirusów oraz całych zastępów innych, najczęściej niewidzialnych wrogów. Co więcej, wizerunki tychże wpływają na wyobraźnię młodego czytelnika. Dosadność ilustracji, przy zachowaniu przyjętego przez Mogilnickiego rejestru estetycznego, przynosi nam wzorzyste wydzieliny fizjologiczne – tyleż dekoracyjne, co obrazowo ukonkretnione, plama brudu na wyklejce także staje się motywem ornamentalnym. Ilustracje, od tych na rozkładówkach, całostronicowych, po małe obrazki w „okienkach”, kreują więc intrygujący, ale przecież atrakcyjny wizualnie świat. Ich konstrukcja przypomina layout stron internetowych, z odsyłaczami, dymkami, zbliżeniami, ilustracjami poglądowymi oraz tymi, które obrazują nasze środowisko. To decyduje o ich współczesnym charakterze, z drugiej strony natomiast mamy ładne stylizacje sprzed półwiecza, zwłaszcza w przedstawieniach strojów i urządzeń gospodarstwa domowego. Żywa mimika i gestykulacja postaci (przerażenie, obrzydzenie, konsternacja), komizm wyobrażeń (szkielet biorący kąpiel, postacie w galerii malarstwa) odciążają powagę przedstawionych problemów związanych z higieną. O zachowanie należytej dla tematu „naukowości” z kolei dbają wszędobylskie kratki i linijki – jakby rodem z zeszytów szkolnych: motyw wykorzystany we wzorze podłogi w muzeum, rzędach zębów, klawiaturze komputera, kafelkach na basenie, nie wspominając o samych kratkowanych wyklejkach. To naprawdę świetnie rozpoznawalne, przyjazne środowisko dla młodego odbiorcy, którego książka o brudzie może rozbawić, zaintrygować, przestrzec, nauczyć, a któremu przede wszystkim może się po prostu spodobać. A.W-P.

- PS IBBY

WYRÓŻNIENIE ZA ILUSTRACJE 2012