Rehab

Wiktor Osiatyński
Rehab
  • Iskry
    Warszawa 2003
    130 x 200
    168 stron
    ISBN 83-207-1738-8

Poruszająca książka o alkoholizmie: coś pomiędzy poradnikiem, reportażem, dziennikiem intymnym, powieścią a opisem przypadku.
Bohater, Polak, dziennikarz, pisarz i wykładowca, niejaki W., przybywa na Farmę, czyli do ośrodka terapii odwykowej gdzieś w Ameryce. Narracja o przebiegu i działaniu terapii łączy się z historią całego życia, które teraz dopiero jest przez bohatera na nowo odkrywane i rozumiane. Biografia polskiego inteligenta, emocje determinujące związki rodzinne, przeszłość wojenna rodziców, sposób traktowania dzieci – to wszystko składa się na opowieść o tym, w jaki sposób działa ucieczkowy mechanizm uzależnienia. Bohater opowiada o sobie członkom grupy terapeutycznej, którzy surowo oceniają zarówno jego mitologię prywatną, jak i opowieść o komunistycznym reżimie. Styl życia inteligenckiej elity PRL, związany z piciem i swobodą seksualną a zarazem kontestacją i nieprzystosowaniem do systemu jest w oczach Amerykanów znakomitą przykrywką dla alkoholizmu.
W. spędza na Farmie dwa tygodnie, w ciągu których zaczyna po raz pierwszy w życiu świadomie przeżywać emocje. Wychodzi ze skorupy alkoholika i twardego mężczyzny, żyjącego w poczuciu kontroli nad światem. Dociera do własnego sumienia i intuicji, znajduje sens w byciu z ludźmi. A także cały czas robi notatki, z których stworzy Rehaba, ale dopiero wiele lat później, po dwudziestu latach niepicia. Wcześniej bał się nawet do nich zaglądać.
Książka w oczywisty sposób nawiązuje do kontekstu autobiograficznego. Autor, Wiktor Osiatyński, znany akademicki specjalista od prawa konstytucyjnego, jest zaangażowany w budowanie i propagowanie w Polsce programów społecznych i terapeutycznych dla osób uzależnionych od alkoholu. Osiatyński jest rodzajem pioniera głębokiego, humanistycznego myślenia o leczeniu uzależnionego umysłu, o kształtowaniu świadomości terapeutycznej, przekładającej się na postawy społeczne, odpowiedzialność obywatelską, relacje rodzinne. Ten sposób myślenia o trzeźwości jest nietypowy w kulturze polskiej, zwyczajowo gloryfikującej alkoholową wspólnotę.

- Kazimiera Szczuka

Wiktor Osiatyński (ur.1945) prawnik konstytucjonalista, profesor prawa, doktor socjologii, specjalista z zakresu konstytucjonalizmu i praw człowieka, wykładowca wielu uczelni w Polsce i zagranicą, w tym University of Chicago Law School oraz Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego w Budapeszcie. Członek Komitetu Helsińskiego w Polsce. Autor blisko 20 książek z różnych dziedzin, m.in. poświęconych historii Stanów Zjednoczonych, amerykańskiej myśli społecznej, politycznej i prawnej, nauce oraz jej konsekwencjom światopoglądowym, konstytucjonalizmowi, a także tematyce sportowej.