Dziennik w ścisłym znaczeniu tego wyrazu

Bronisław Malinowski
Dziennik w ścisłym znaczeniu tego wyrazu
  • Wydawnictwo Literackie
    Kraków 2002
    144 x 205
    792 strony
    ISBN 83-08-03181-1

Dostajemy do rąk książkę liczącą niemal 800 stron, jej autorem jest światowej sławy antropolog Bronisław Malinowski, badacz życia ludów pierwotnych, mieszkający wśród nich latami. Być może odłożylibyśmy ją jako lekturę dla naukowców, gdyby nie zastanawiający tytuł Dziennik w ścisłym znaczeniu tego wyrazu. Otwieramy książkę na pierwszej lepszej stronie i – przepadliśmy. Zostajemy natychmiast wciągnięci w lekturę zaskakującą, w przygodę której się nie spodziewaliśmy. Zdumiewa fascynująca osobowość Bronisława Malinowskiego, jego niebywała, niemal szalona szczerość w ujawnianiu siebie, w odkrywaniu tajemnic zwykle przez ludzi pilnie skrywanych. Dzienniki, mniej lub bardziej świadomie, bywają najczęściej utworami stylizowanymi, kreacją biografii i psychiki. Malinowski w swym Dzienniku nie jest ani trochę aktorem, lecz sobą samym, czyli naukowcem, który ściśle przedstawia wszystko, także siebie. Wiernie notuje fakty, swoje myśli, przeżycia, całą splątaną magmę osobowości, którą za wszelką cenę chce poznać, uporządkować, zrozumieć, Nie jest bynajmniej ekshibicjonistą, popisującym się swymi tajemnicami. Jest badaczem własnej psychiki, podobnie jak jest badaczem psychiki ludzi pierwotnych, właściwie niemożliwych do pełnego poznania przez człowieka cywilizowanego. Mieszka z nimi w ich egzotycznych krajobrazach o niebywałej piękności, z godnym podziwu uporem i talentem uczy się ich języków, uczestniczy w ich obrzędach, podziwia wyobraźnię, estetykę i bóstwa, magię i zaklęcia. Nie rozumie ich w pełni, ale przecież w pełni nie rozumie też samego siebie. Właśnie to niebywałe połączenie dziennika intymnego z zapisanymi tu odkryciami uczonego stwarza niepowtarzalną możliwość wspólnego odkrywania tajemnic własnych i tajemnic egzotycznych ludzi.

- Helena Zaworska

Bronisław Malinowski (1884 – 1942), światowej sławy etnolog i antropolog społeczny. Twórca szkoły funkcjonalnej i popularyzator metody intensywnych badań terenowych, stał się jedną z najważniejszych postaci nowoczesnej myśli i wiedzy o człowieku. Fragmenty jego dzienników (zeszyty pisane na Nowej Gwinei, Mailu i Wyspach Trobrianda) zostały przetłumaczone na angielski i opublikowane w 1967 roku jako A Diary in the Strict Sense of the Term.