Żuławski

Piotr Kletowski, Piotr Marecki
Żuławski
  • Wydawnictwo Krytyki Politycznej
    Warszawa 2008
    118 x 165
    528 stron
    oprawa miękka
    ISBN: 978-83-61006-38-1

Chociaż Andrzej Żuławski dobiega siedemdziesiątki, pozostaje twórcą jak najbardziej młodzieńczym, temperamentem i duchem. Właśnie: twórcą, bo nie zamyka się w jednej specjalności. Najbardziej znany jest jako reżyser i scenarzysta filmowy (14 filmów), ale sam wyżej ceni swoje książki (opublikował ich 24). Bywał także krytykiem filmowym, publikował poezje, występował jako aktor, wystawiał w warszawskim Teatrze Wielkim klasyczną operę narodową, działał w telewizji. Snobistycznego wymiaru osobowości Żuławskiego dodaje w Polsce paryskie wykształcenie (studia filmowe, nauki polityczne i filozofia na Sorbonie), no i znakomita rodzina intelektualistów i artystów (ojciec Mirosław - pisarz i dyplomata, stryjeczny dziadek Jerzy Żuławski – modernistyczny psiarzem i filozof), a także piękne żony – znane aktorki (Małgorzata Braunek, potem Sophie Marceau), a teraz zwracający na siebie uwagę w warszawskim światku syn Xawery, także reżyser filmowy. Andrzej Żuławski słynie z kontrowersyjnych sądów i ostrego języka. Wywiad-rzeka ma więc charakter żywiołowej konwersacji, która często musi zamieniać się w spór i której porządek narzucany przez dwóch interlokutorów, krytyków i kulturoznawców, rozbija błyskotliwa samowola rozmówcy. Pasjonująca lektura. Zaczyna się od próby zdefiniowania mediów, jakimi się głównie posługuje, kina i literatury, ale zaraz potem jest już wszystko - od dzieciństwa po artystyczne fascynacje (Fiodor Dostojewski obok Sama Peckinpaha, ale przecież nie tylko), od dramatycznych przeżyć w czasach komunistycznych (przymus dwukrotnego opuszczenia Polski i nieustanna walka z cenzurą) po fascynujące i nie zawsze życzliwe charakterystyki znanych ludzi, których spotyka na swej drodze. Przy pozorach anarchii, którą zresztą wykorzystuje z cynizmem artysty świadomego, co w uprawianiu sztuki znaczy szok w najszerszym pojęciu tego terminu, wyłania się z tego zapisu portret artysty o poglądach zdecydowanie lewicowych (co nie znaczy, że związanego z jakąś partią), w pełni świadomego uprzywilejowanego miejsca, jakie zajmuje w społeczeństwie i upierającego się przy prawie do mówienia o wszystkim, co uważa za istotne i ważne.

- Andrzej Kołodyński

Andrzej Żuławski (ur.1940) jeden z najbardziej kontrowersyjnych polskich reżyserów filmowych, scenarzysta, krytyk filmowy, felietonista, aktor i pisarz.