Poemat odjazdu

Andrzej Mandalian
Poemat odjazdu
  • Sic!
    Warszawa 2007
    135x205
    52 strony
    ISBN: 978-83-60457-35-1

Andrzej Mandalian, urodzony w roku 1926 w Szanghaju, należy do najstarszej generacji polskich poetów i zarazem do „ludzi drogi”, których życie było pełne niezwykłych przygód, przyszedł bowiem na świat, jak sam pisze, „w rodzinie wędrownych wywrotowców, którzy i w dalszej swojej wędrówce nie ominęli żadnej światowej zawieruchy, bez różnicy, czy się zdarzyła w Chinach, czy w Hiszpanii”, a wzrastał kolejno w trzech rzeczywistościach językowych: ormiańskiej, rosyjskiej i polskiej. Nic też dziwnego, że jego ostatni tom poetycki osnuty jest w całości wokół motywu podróży koleją. Ale ta wędrówka w świat już się nie może naprawdę zrealizować: bohaterami wierszy Mandaliana są więc nie tyle podróżnicy, ile pokątni mieszkańcy zakamarków warszawskiego Dworca Centralnego, rozbitkowie życia przyglądający się ruchowi pociągów i czekający raczej na swój ostatni odjazd – w śmierć. Dworzec jest bowiem przestrzenią symboliczną, skupiającą w sobie wszystkie światy: przestrzenią codziennej egzystencji i przypadkowych spotkań z ludźmi, przestrzenią – czasem ostatecznych – pożegnań, miejscem marzeń o odnowie życia przez podróż, a także zastępczym domem, domem kloszardów, wyrzutków społecznych, którzy schodzą tam na dno egzystencji. Poeta darzy ich szacunkiem i rodzajem czułości, są dlań ostatnimi towarzyszami życia, które bezpowrotnie mija, a podziemny dworzec i jego mroczne przestrzenie – doczesną wersją Hadesu. Tutaj więc przypominamy sobie naszych umarłych, wyglądamy ich i czekamy na ostateczne spotkanie z nimi w zaświatach, tu przeżywamy wciąż na nowo potrzebę miłości i oswajamy własną śmierć.

- Jerzy Jarzębski

Andrzej Mandalian (ur.1921) poeta, prozaik, tłumacz.