Wściekłość i wstyd

Adam Michnik
Wściekłość i wstyd
  • Zeszyty Literackie
    Warszawa 2005
    135 x 210
    316 stron
    ISBN 83-600-4630-1

Teksty składające się na najnowszą książkę Adama Michnika były już kiedyś publikowane i - zdawało się - nie powinny zaskakiwać. A jednak złożone w całość działają jak mieszanina piorunująca. Odbiera się je bowiem inaczej niż dawniej - powstałe w większości w latach 1993-2004, stały się nagle przekazem z innej epoki. Jest to publicystyka prawd najprostszych i najoczywistszych. Mówiąc o polityce, Michnik nie traktuje jej jako gry. Rozprawiając o historii, starannie waży racje różnych stron. Nie ma w tych szkicach ani pójścia "z duchem czasu", ani kompromisów z prawdą; jest stałe mówienie: "tak, tak, nie, nie", jest odwaga cywilna i gotowość pójścia pod prąd. Rzecz idzie o Polskę - o jej rację stanu, jej szanse i zagrożenia. A także o wolność - o prawa obywateli, ale i o zasady, które wolność konstytuują. Wszakże warstwą najgłębszą, choć ukrytą, jest doświadczenie pokolenia autora - niewola polityczna oraz sposoby jej przezwyciężania. […] Michnik jest historykiem - z wykształcenia i temperamentu. Jest też świadkiem historii, a wreszcie historii tej współtwórcą. Zapewne to właśnie zmysł historyczny nakazuje mu ostrożność w ferowaniu wyroków, otwartość na nowe fakty i nowe przekazy, gotowość do weryfikacji czy wręcz zmiany dotychczasowych przekonań. […] Oto możemy raz jeszcze ujrzeć "formację Adama Michnika", odchodzącą formację polskiej "Solidarności" - antykomunistyczną i niepodległościową, liberalną, ale i chrześcijańską, polską, lecz także europejską. Między tymi wszystkimi pojęciami albo nie ma sprzeczności, albo - przez wysiłek intelektualny podjęty w takich książkach jak Kościół, lewica, dialog - zostały między nimi zbudowane solidne mosty. To ta Michnikowa formacja wyrastająca z doświadczeń oporu antytotalitarnego - zarówno tego, który swymi korzeniami sięga Armii Krajowej (spod znaku Jana Józefa Lipskiego), jak i tego, który wyrósł z rozbudzonych, a potem zawiedzionych nadziei PRL (spod znaku Kuronia) - zniszczyła w Polsce komunizm i w końcu na drodze pokojowej zbudowała państwo niepodległe: Trzecią Rzeczpospolitą.

- Andrzej Romanowski, Gazeta Wyborcza nr 299/2005

Adam Michnik (ur.1946) polityk, historyk, publicysta, redaktor naczelny Gazety Wyborczej, autor dziewięciu książek, laureat wielu prestiżowych nagród, doktor honoris causa kilku amerykańskich uczelni.