Jestem komiwojażerem zbędności, moja praca polega na jeżdżeniu po Polsce i spotykaniu się z nieznajomymi ludźmi, z którymi nie mam ochoty się spotykać, spędzaniu z nimi czasu, który ma swoją wymierną cenę, choć żadnych korzyści nie przynosi, a potem wracaniu do Warszawy albo jechaniu gdzieś dalej lub bliżej. Jestem zawodowym pielgrzymem, (...) więcej >>
Na początku kwietnia 1858 roku „Pan Flaubert, Gustave, literat udający się do Tunisu” otrzymał paszport wydany przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych „w imieniu Cesarza Francuzów”. Była to jedna karta in folio; oprócz ozdobnej winiety, urzędowej pieczęci i podpisu Flauberta, zawierała rysopis swojego właściciela: „36 lat, 1 m 80 (...) więcej >>
Właśnie do biblioteki, której ściany brat Alfons przyozdobił wyrytymi w drewnie scenami z życia proroka Jeremiasza, wszedł teraz don Juan wprowadzony przez brata Alfonsa. Zobaczył rzędy pustych szaf, stoły i krzesła, przede wszystkim zaś kobietę o urodzie niezbyt oczywistej, a jeszcze zaniedbaną do tego stopnia, że jej włosy dawno nie widziały wody, a cera była trupio blada bez pomocy bielidła. Stan często nazywany błogosławionym nie dodawał jej kobiecości, a tylko pogłębiał wrażenie zaniedbania. Nie byłby jednak człowiekiem doświadczonym, gdyby pod tym zbiorem ludzkiego nieszczęścia nie dojrzał majestatu, i to najwyższej próby. Nie wiedzieć czemu, stanął mu przed oczyma chory na trąd rycerz, którym się opiekował w chorobie. Pochodził podobno z rodziny spowinowaconej z królewskimi rodami i kiedy był już bez nosa i połowy twarzy, miał jeszcze w oczach tyle godności, że zdrowi wydawali się przy nim trędowatymi. Don Juan skłonił się nisko przed królową. Herrera, który stał przy niej, po raz pierwszy ujrzał go bez habitu. Oczywiście nawet mrugnięciem powieki nie okazał zdziwienia. Trzy spojrzenia skrzyżowały się w powietrzu. Tylko tego, co myślała Joanna, nie można wiedzieć, a więc tym samym opisać. — Jak twoje zdrowie, panie? To, że królowa pamiętała o czyimkolwiek zdrowiu i chciała o nie zapytać, było dla Herrery dobrym znakiem. — Jest już najlepsze, najjaśniejsza pani. — Don Juan skłonił się raz jeszcze. — Jak się zwiesz? — Juan de Valesco, królowo. — Juan, piękne imię. Słyszałam, że znasz mojego męża. — Król Filip był nawet łaskaw nazwać don Juana swoim przyjacielem.— Herrera wziął na siebie ciężar dobroczynnego kłamstwa. — Zapytam, ojcze, kiedy będę się chciała czegoś dowiedzieć od ciebie.— Mówiąc to, Joanna nawet nie spojrzała w jego stronę. — Od czasu pewnej potyczki król Filip często mnie wyróżniał.— Odpowiedź była prosta, bardziej żołnierska niż dworska. — Okazałeś się tak dzielny? — Miałem zaszczyt zasłonić króla. — Własną piersią! — Herrera wtrącił się znowu, ale tym razem nie został skarcony. — Uratowałeś mu życie? — Nie mogę tego wiedzieć. Może zostałby zraniony. Tylko Bóg to wie. — To bohaterski czyn. — Każdy szlachcic postąpiłby tak na moim miejscu. Widać było, że królowa jeszcze raz przeżywa moment, w którym niewierny ośmielił się podnieść rękę na jej męża. Teraz to ona zasłoniła go własną piersią. Nie krzyknęła jednak, nie osunęła się na ziemię, a słowa, które wypowiedziała były proste i konkretne: — W takim razie witam cię, panie, w moim orszaku i zapraszam na spotkanie z królem. — Czy to nie za wielki zaszczyt dla człowieka, który dopiero co przybył? — Można by sądzić, że Herrera obawiał się o dzielność Juana de Valesco. — Tobie jako wysłannikowi papieża także uczynię ten zaszczyt. Proszę za mną, moi panowie. Joanna wyszła z biblioteki, nie oglądając się na nich. — Nie poczytamy więc sobie — stwierdził don Juan, wskazując ręką puste szafy. Herrera nie uznał tego za dowcipne i nakazał mu gestem ręki iść ze sobą. Królowa minęła galerię okalającą wirydarz i szła w stronę apartamentów opata, które ten oddał do jej dyspozycji. Nie zachował się żaden dokument, z którego można by wnioskować, jakie pomieszczenia na ten czas zajął dla siebie Luis de Rueda. Zresztą nie byłoby to interesujące. Dwaj mężczyźni idący za królową nie wzbudzili specjalnego zainteresowania i tylko jeden człowiek przypatrzył się don Juanowi. Dokładnie zlustrował sylwetkę, strój, a nawet gatunek skóry butów. Próbował też wymiany spojrzeń, lecz don Juan nie zwrócił na niego najmniejszej uwagi. Inkwizytor Quint przeniósł więc wzrok na Herrerę i tu znalazł pełne zrozumienie dla swojej ciekawości, a nawet przychylne skinięcie głową. Żołnierze pilnujący sypialni rozstąpili się przed królową, a kiedy machnęła ręką, także przed jej gośćmi. W pokoju panował półmrok rozświetlony blaskiem kilku świec ustawionych przy łożu. Skórzana czarna trumna była otwarta. Don Juan bez strachu przyjrzał się pracy balsamistów. Zrobili wszystko, aby król Filip wyglądał godnie, lecz widać było, że w kwestii wieczności poganiał ich pośpiech i można się go też było przestraszyć. Herrery nie wyprowadziłaby z równowagi żadna kwestia tycząca człowieka, zwłaszcza nieżyjącego, a jednak i on spocił się z wstrzymywanej chęci womitowania. Królowa zbliżyła się do trumny i nachyliła się nad nią. — Filipie, masz gości. Herrera i Juan de Valesco ukłonili się nisko. — Witam cię, najjaśniejszy panie, i składam zapewnienie o swojej gotowości do służby. Chociaż świat chce cię widzieć martwego, dla mnie żyć będziesz wiecznie — powiedział don Juan, patrząc prosto na czoło trupa. — Dziękuję ci za te słowa, panie. A ty, ojcze? Król cię słucha. — A światłość wiekuista niechaj ci świeci, wasza królewska mość. — Zaiste niepospolite odezwanie — skrzywiła się Joanna. — Don Juanie, król chciałby, abyś mu przypomniał, kiedy to po raz ostatni miał okazję cię widzieć. — Najjaśniejszy panie, było to kilka lat temu w Gandawie... — Co tam robiłem? — spytała głosem niższym o dwie oktawy. — Rozważałeś sprawę traktatu pokojowego, wasza królewska mość. — Czy byłem sam? — Twoja dostojna małżonka opuściła cię na jakiś czas... — Bo byłem otoczony rojem nierządnic... — Głos Joanny zniżył się jeszcze, jednak po kwestii wygłoszonej w imieniu króla syknęła już od siebie: — Łajdak! — Oddychała głęboko i wyglądało na to, że za chwilę prawdziwie wybuchnie, a wtedy i Filip nie będzie bezpieczny. Niespodziewanie dla Herrery, a może i dla siebie, don Juan zrobił krok w stronę otwartej trumny i powiedział głośno: — Zawsze miałeś wielkie powodzenie u kobiet, najjaśniejszy panie, ale choćby okoliczności wskazywały inaczej, wiem najlepiej, że potrafiłeś zachować stosowny dystans. Wiem jednak także, że twoja wrodzona dobroć dawała niektórym z nich nadmierne nadzieje... Joanna powoli się uspokajała.
Pobierz regulamin
Oświadczam, iż zapoznałem się z regulaminem newslettera i akceptuję jego postanowienia.
Wyrażam zgodę na otrzymywanie informacji drogą elektroniczną.
(zgodnie z Ustawą z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną, Dz.U. nr 144, poz. 1204;)
W Polsce zarejestrowanych jest ponad 31 000 wydawnictw. Jednocześnie koncentracja na rynku jest bardzo duża. Udział dwustu największych wydawnictw branży wynosi prawie 98 proc.więcej »
