Jestem komiwojażerem zbędności, moja praca polega na jeżdżeniu po Polsce i spotykaniu się z nieznajomymi ludźmi, z którymi nie mam ochoty się spotykać, spędzaniu z nimi czasu, który ma swoją wymierną cenę, choć żadnych korzyści nie przynosi, a potem wracaniu do Warszawy albo jechaniu gdzieś dalej lub bliżej. Jestem zawodowym pielgrzymem, (...) więcej >>
Na początku kwietnia 1858 roku „Pan Flaubert, Gustave, literat udający się do Tunisu” otrzymał paszport wydany przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych „w imieniu Cesarza Francuzów”. Była to jedna karta in folio; oprócz ozdobnej winiety, urzędowej pieczęci i podpisu Flauberta, zawierała rysopis swojego właściciela: „36 lat, 1 m 80 (...) więcej >>
Kiedy po raz pierwszy stanęła przed doktorem Josefem, dwunastoletnia i naga, wyczuła jego zachwyt. Mocne. Uważne spojrzenie. Zaciśnięta dłoń w białej rękawiczce. Miarowe uderzenia szpicruty o glansowane cholewy. Wypatrzył ją sobie od razu. Ościstą. Żylastą. Kapilarną. O twarzy ocienionej gęstymi kędziorami. Z oszronionym podbrzuszem. Krzywymi łydkami. Z udami, pomiędzy które wciskał się purchel zimowego powietrza. Stalą w gromadzie bliźniąt, garbatych, chromych i karłów. Pomiędzy dziećmi o zdeformowanych kończynach, które już za kilka tygodni wystawią w muzeum biologicznym. Obok zawodziły wyjątkowo dorodne grubaski. Jeszcze ciepłe od ramion matek. Pokazali mu również cygańskie maleństwa o pięknych zębach i doskonale wysklepionych czaszkach, które po wygotowaniu ozdobią wiele biurek. Będą pasować do ciszy berlińskich gabinetów i bibliotek. Patrzył tylko na nią. Dosunęli do niej jej siostrę bliźniaczkę. Przemknął wzrokiem. Inna. Zaledwie skinął głową. Posłał wskazujący palec na prawo, namaszczając ją na materiał badawczy. Znowu oglądał tylko ją. Skąpił jej słów, dotyku, jego podziw był niemy. Macał wzrokiem. Naruszał w myślach. Ślizgał się wzrokiem po jej piersiach. Dziecięcych. Skulonych. O tycich brodawkach. O sutkach przypominających wczesnoletnie, bladoróżowe truskawki. Nagle zbliżył się. Krok. Dwa. Stanął blisko. Wyciągnął rękę. Dotknął szpicrutą. Ciało ugięło się. Skóra zapadła się w mały lejek. Pchnął. Bolało. Nie poruszyła się. Ja, gut. Podobała mu się. Odjął szpicrutę. Była inna. Nie płakała. Jakby nie czuła zimna. Odoru. Swądu spalonego ludzkiego mięsa. Trwała znudzona. Przestępowała z nogi na nogę. Z twarzą groźną. Napiętą. Wykonywała polecenia. Kucała. Wspinała się na palce. Podnosiła ręce do góry. Obracała się. Stawała bokiem. Tyłem. Pochylała się. Wypinała. Prostowała. Patrzyła mu prosto w oczy. Dziwiło go to, ale i bawiło. Włosy przykleiły się jej do ust, niespiesznie odgarnęła je. Przyłożyła przy tym palec do warg, jakby nakazywała mu milczenie. Był zadowolony. Skondensowana przyjemność, że przywieźli mu coś takiego. Pragnął nią cisnąć. Patrzeć jak leci. Na piach. Popchnął z całej siły. Padła. Leżała. Z rozrzuconymi rękami. Uchylonymi nogami. Wbita w żwir. Ale jeszcze nie zdechła. Drgnęła. Poruszyła się. Powstała. Wyprężyła się. Obtarła z twarzy wydzielinę, którą strzyknęła w chwili upadku. *** Wszyscy bali się lata, ale nikt o tym nie mówił. A ono właśnie nadchodziło. Powoli. Niespiesznie. Nieubłaganie. Najpierw spadł krótki chłodny deszcz, po którym trawa zadziwiająco szybko otrzepała się z rosy. A potem słońce rozpalało się coraz to mocniej i mocniej. Strugi jasnego światła rozrastały się, zdobywając kolejne zacienione miejsca ogrodu. Gryzonie wyniosły się na pola. Ostra woń mysiego moczu nie dała się łatwo wywietrzyć ze stołówki. Pobielane stoły ustawiano na zewnątrz. Tam teraz jadano, leżakowano i czekano na wizyty rodziny. Taras wysadzony był kamiennymi płytami. Wyszczerbionymi. Skruszałymi. Spod nich dźwigały się pojedyncze źdźbła trawy. Pani Czechna zrobiła pierwszy krok. Poruszała się ostrożnie, jakby cała w środku była pogruchotana. Głowa niebezpiecznie podskakiwała, nie pasowała do korpusu, wydawała się być siłą nasadzona na sflaczałą szyję. Chodząc, podpatrywała pensjonariuszy. Siedzieli na tarasie. Patrzyli przed siebie. Rozkoszowali się słońcem na podobieństwo jaszczurek zastygłych wśród kamieni. Wystawiali się na pomazanie ciepłem. Czaszki porośnięte suchymi pojedynczymi włosami. Twarze jakby zszyte z kilku kawałków skóry. Policzki w sińcach, ranach, ropnych zadrapaniach. Bibułkowe powieki. Wzdęte chorobą, brzuchy. Pobrużdżone dłonie. Sękate palce. Uda jak żaboty. Zwisające luźno. Chwiejące się z każdym poruszeniem ciała. Oswobodzone z trzewiczków i pantofli stopy. Koślawe paluchy. Wyrostki. Guzki. Wodniste naroślą. Wydawało się, że na coś czekają. Godzinami wpatrywali się w bramę. W południe była już ledwo widoczna, rozpływała się w słonecznym skwarze, zamazywała wśród rdzawych prętów ogrodzenia. Zaśniedziała furta wydawała się być wiecznie zamknięta. Jakby była atrapą, przez którą nikomu nie uda się wyjść. Poza którą nic nie istnieje. Pani Czechna zatrzymała się. Wymacała naczynie z ciepłym płynem. Palce oplotły szkło. Ściskała szklankę w taki sposób, jak ktoś z zawrotami głowy opiera się o ścianę. Zmrużyła kleiste oczy. W skrzyniach sadzono jednoroczne kwiaty. Na świeże powietrze wynoszono uwięzione w glinianych donicach fikusy. Ich nabrzmiałe, mięsiste liście górowały nad trawnikiem. Stare pędy winorośli ustępowały młodym, zielonym, szybko pokrywającym wysoki płot okalający posesję. Odkurzano zeszłoroczne parasole. Wystawiano na taras leżaki, plastikowe krzesła, turystyczne stoliki. A, więc już zaraz będzie kolejny czerwiec. Odezwała się cicho, do siebie. Przysiadła na moment. Wyjęła puderniczkę. Poprawiła pukiel włosów nad uchem. Długo oglądała się w małym, owalnym lusterku. Była dumna ze swojej gładkiej cery. Gdyby zdecydowała się nosić okulary, zauważyłaby gęstą siatkę cienkich nacięć na policzkach, podobnych skaleczeniom brzegiem kartki. Przypominała lalkę z antykwariatu o porcelanowej buzi. Zapomniałam wam powiedzieć. Odezwała się jej bliźniacza siostra, Pani Leokadia. Miała dziecięcy głosik. Słuchajcie, wczoraj biedronka przysiadła mi na spódnicy. Cudowna mała biedroneczka... A w radiu mówili, że są łąki, gdzie jest trzydzieści osiem odmian dzikich storczyków i dwadzieścia gatunków pszczół. Czy to nie cudowne? Westchnęła. Uśmiechnęła się, pokazując brązowe dziąsła. Po dłuższej chwili odezwała się znowu: Czujecie? To już lato, nieprawdaż? Pojechałoby się na działkę. To, co żyje, uwija się, krząta, rozkwita. Matulka natura stroi się dla nas. Jakby za dzień, dwa miała świętować jakiś ważny dzień. Cudowne wydarzenie. Popatrzcie, ale my tu mamy pięknie... Widzisz, Czechno...? Cieszysz się, prawda? Wczoraj minęły dwa lata, jak tu jesteśmy, popłakałyśmy sobie, a dziś potrafimy być znowu szczęśliwe. Cudownie... Wiosna przeminęła, a tu nadal tak pięknie. Rozglądała się wokoło. Uradowana. Broda jej drżała. Podzielam pani pogląd całkowicie, Pani Leokadio. Jesteśmy szczęśliwcami. Pokiwał głową Pan Henoch. Miał prawie osiemdziesiąt lat. Opuchnięty, nabrzmiały, o jajowatej czaszce pokrytej resztkami włosów, spod których można było zobaczyć plamy wątrobowe. Możemy zażywać rekreacji. Dotleniać się. Wczasować się do woli. Zachwycał się. Zerknął na dozorcę stojącego przy komórce na narzędzia ogrodnicze. Jego sylwetka wydała mu się ciężka i nieruchoma jak obelisk. Potem spojrzał na Panią Czechnę. Demonstrowała szczupłe nogi w buraczkowym spodnium.
Pobierz regulamin
Oświadczam, iż zapoznałem się z regulaminem newslettera i akceptuję jego postanowienia.
Wyrażam zgodę na otrzymywanie informacji drogą elektroniczną.
(zgodnie z Ustawą z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną, Dz.U. nr 144, poz. 1204;)
W Polsce zarejestrowanych jest ponad 31 000 wydawnictw. Jednocześnie koncentracja na rynku jest bardzo duża. Udział dwustu największych wydawnictw branży wynosi prawie 98 proc.więcej »
